Vilhelm Thomsen Hayatı

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Dilbilimci Vilhelm Thomsen, 25 Ocak 1842 tarihinde Kopenhag, Danimarka’da dünyaya geldi.

Tam adı Vilhelm Ludwig Peter Thomsen’dir.

Danca’da Vilhelm olarak yazılmasına karşın Türkçe pek çok kitap ve çalışmada adı Wilhelm olarak geçmektedir.

Beş yaşına gelince, babasının posta müdürü olarak Randers kasabasına atanması nedeniyle çocukluğu bu kasabada geçmiştir ve ilk öğrenimini de Randers’te yapmıştır.

Orta öğrenimini tamamladıktan sonra 1859 senesinde babasının isteği üzerine Kopenhag Üniversitesi Kopenhag ilahiyat Fakültesine yazılmıştır.

Ancak, kısa bir süre sonra bu fakülteden ayrılmıştır ve asıl ilgisini çeken Filoloji Fakültesine geçmiştir.

Filoloji Fakültesinde bir yandan karşılaştırmalı dil bilimi okuyan Thomsen, bir yandan da klâsik diller ve nordik diller filolojisi yapmıştır.

Çocukluğundan beri yabancı diller öğrenmeye karşı duyduğu büyük ilgi dolayısıyla ve bir dereceye kadar da mesleğinin gereği olarak birçok yabancı dil öğrenmiştir.

Bunlar belli başlı Batı dilleri dışında, Sanskrit, Arap, İspanyol, Portekiz, Rus, Fin, Macar vb. dillerdir.

Toplam sayısı 16’dır.

Vilhelm Thomsen’in 1893 senesine kadar süregelen yayınları hep asıl meslek alanı olan karşılaştırmalı dil bilimi ile ilgilidir.

Meslekî alandaki ilk bilimsel yayını da 1867  senesinde çıkan Macar dili ve onun akrabalığı konusundaki “Det magyariske Sprog og dets stammeslaegtskab adlı yazısıdır.

Vilhelm Thomsen, aynı sene Finlandiya’ya giderek orada bir süre Fin dili üzerinde araştırmalar yapmıştır ve ulaştığı sonuçlara dayanarak 1869 senesinde ilk kapsamlı eserini yayımlamıştır.

Vilhelm Thomsen’e hem doktora payesi hem de karşılaştırmalı dil bilimi alanında büyük ün kazandıran bu eseri, Germen dilinin Fin-Lâp dilleri üzerindeki etkisini ele alan değerli bir araştırmadır.

Vilhelm Thomsen, bu araştırmasında Fin dilindeki eski çağlardan kalma Germence kelime alıntılarını inceleyerek öncelikle alıcı ve verici dillerin fonetik özelliklerini ve ses kurallarını tespit etmiştir.

Daha sonra bu özelliklerin yardımıyla, Fin diline girmiş olan Germence kelimelerin türlü çağlardan kaldığını; bunlardan bir kısmının Gotçadan bir kısmının da Germen (Nord) dillerinden geldiğini ortaya koymuştur.

Uzun zaman alan bu çalışmalarla, aynı zamanda Fin-Germen kavimleri arasındaki kelime alışverişlerinin yeri ve zamanı ile bu kavimlerin kültür düzeyleri de belirlenebilmiştir.

Vilhelm Thomsen’in dil ve kültür tarihi bakımından önemli olan bu eseri bir sene sonra E. Sieveres tarafından Uber’den Einfluss der germanischen Sprachen auf die Finnisch Lappischen adıyla Almancaya çevrilmiştir ve kendisine Berlin Bilimler Akademisinden Bopp ödülünü kazandırmıştır.

Gerçi, Fin-Germen dili araştırmalarında yeni bir çığır açmış olan bu eser, sonraları birtakım tartışmalara yol açmıştır ve bazı noktalarda Vilhelm Thomsen’in görüşleri değişikliğe uğramışsa da sonunda ana çizgileriyle yine onun görüşlerine bağlı kalınmıştır.

Vilhelm Thomsen, 1869 ve 1870 yıllarında Avrupa’nın önemli kültür merkezlerini dolaşarak yaptığı araştırmalarda daha çok Slav ve Roman dilleri üzerinde durmuştur.

Ülkesine dönünce kısa bir süre lise öğretmenliği yapan Vilhelm Thomsen, 1871 senesinde Kopenhag Üniversitesinde dil bilimi doçentliğine atanmıştır.

1875 yılında profesörlüğe, 1876 yılında Danimarka Bilimler Akademisi üyeliğine getirilmiştir.

1909 senesinde Akademi Başkanı seçilmiştir.

Vilhelm Thomsen, 1875 senesinde Paris Dil Kurumu memoire’larında yayımlanan “Roman dillerinin ses bilgisi üzerine notlar konusundaki yazısı ile bu dillerdeki sessiz yumuşaması olayının kuralını bulmuştur.

1877 senesinde yayımlanan The relations between ancient Russia and Scandinavia and the origin of the Russian State adlı eserinde, adından da anlaşılacağı üzere eski Rusya ile İskandinavya arasındaki akrabalık ve Rus devletinin kökeni konusuna eğilmiştir.

Danimarka kralının “elefan madalyası”, Osmanlı Padişahı Mehmet V. Reşat’ın birinci rütbeden “Mecîdî nişanı” verdiği Vilhelm Thomsen, 1913 yılında emekliye ayrıldı.

Vilhelm Thomsen, 12 Mayıs 1927 tarihinde Danimarka’da 1927 yılında Kopenhag yakınlarındaki Valby’de 85 yaşında hayatını kaybetmiştir.